Շոտլանդիայի Արտաքին կապերի և մշակույթի նախարար

-Ի՞նչ քաղաքականություն են վարում Շոտլանդիայի իշխանությունները մշակույթի ոլորտում, ի՞նչ դեր է հատկացվում շոտլանդական մշակույթի տարածմանն աշխարհում:
-Ինչպես շատ ազգերի համար, Շոտլանդիայի համար նույնպես` մշակույթը շատ կարեւոր է: Շոտլանդացիները հարուստ ազգային ժառանգություն ունեցող, ստեղծագործող ազգ են: Որպես ժամանակակից, դինամիկ երկիր՝ մենք մեր մշակույթով մեր նպաստն ենք բերում համաշխարհային մշակույթին: Մեր ստեղծագործ էությունը մենք ընկալում ենք որպես մեր ինքնության մի մաս: Այն փաստը, որ Շոտլանդիայի գործադիր իշխանությունում առկա է մշակույթի ոլորտը համակարգող կառավարության անդամ` ինքնին վկայում է մշակութային ասպարեզում կառավարության կարևոր դերի մասին: Բայց ես նաեւ պատասխանատու են արտաքին գործերի համար: Եվ սա բնական միաձուլում է: Հարցն այն է, թե ո՞վ ենք մենք, որտե՞ղ ենք գտնվում եւ ուր ենք ուզում հասնել: Առավել քան կարևոր է մեր մշակույթի համաշխարհային տարածումը` սկսած Էդինբուրգյան միջազգային մշակութային աշխարհի ամենամեծ փառատոնից, մինչեւ` տեղական ժամանակակից մշակութային միջոցառումները: Այս ամենը վկայում է մեր հարուստ անցյալի մասին, բայց միաժամանակ վերաբերում է մեր ներկային եւ ապագային: Հպարտություն ենք զգում, երբ Նոր Տարվա գիշերը մեր ազգային բանաստեղծ Ռոբերտ Բեռնսի "Auld Lang Syne"-ի ("Օուլդ լենգ սայն") մեղեդին հնչում է "Թայմս Սքուեր"-ում եւ աշխարհի տարբեր վայրերում: Միաժամանակ, հպարտանում ենք նաև Թերների մրցանակի մեր այսօրվա հաղթողներով:
Մշակույթն ու ստեղծագործ միտքը մշտապես եղել են մեր երկրի, մեր ինքնության, մեր ով լինելու հիմքը:

-Շատ է խոսվում շոտլանդական ուրույն ճարտարապետության մասին: Ինչպե՞ս է հաջողվում համակցել հինն ու ժամանակակիցը, դասականն ու մոդեռնը:
-Շոտլանդիայում մենք ունենք շատ հին շինությունների հարուստ ժառանգություն: Բայց մենք հպարտանում ենք նաեւ ժամանակակից ճարտարապետների գործերով: Ժամանակակից ճարտարապետության լավագույն նմուշները համահունչ են հին ճարտարապետությանը: Ճարտարապետների համար բավականին դժվար է միաժամանակ զգալ հին ժամանակների ոճն ու շունչը և կարողանալ արտահայտել իրենց ուրույն մոտեցումը: Վերջին տարիներին Միացյալ Թագավորության ճարտարապետական ամենամեծ մրցանակները տրվել են այն հնագույն կառույցներին, որոնց ժամանակակից ճարտարապետները կարողացել էին նոր շունչ հաղորդել, օրինակ` վերանորոգված Շոտլանդիայի ազգային թանգարանը: Ւսկ իմ ծննդավայրում մենք ունենք 100 տարվա պատմություն ունեցող տների շարք, որոնք հաջողվել է վերանորոգել եւ օգտագործել որպես շատ ժամանակակից սրճարաններ համայնքի երիտասարդության համար: Հաջողվել է համակցել 100 տարվա պատմություն ունեցող շենքերի ճարտարապետությունը` ժամանակակից և դինամիկ մշակույթի հետ:
Մենք չենք վախենում մեր ճարտարապետության մեջ համարձակ փոփոխություններից: Մենք սա դիտում ենք որպես մեր ժառանգության կայուն զարգացման միջոց: Այս մոտեցումը նաեւ նոր շունչ է հաղորդում հին շինություններին:

-Ի՞նչ կասեիք կանանց դերի մասին Շոտլանդիայի հասարակական կյանքում:
-Կանայք շատ կարեւոր դեր ունեն հասարակական կյանքում: Բազմաթիվ երկրների նման, մենք նույնպես ցանկանում ենք, որ ավելի շատ կանայք ներգրավված լինեն հասարակական կյանքում: Մեր առաջին նախարարի տեղակալ՝ Նիկոլա Ստըրջընը, օրինակ է ծառայում այս հարցում: Այժմ Շոտլանդիայի խորհրդարանի անդամների 35 տոկոսը կանայք են, նախարարների 1/3 կանայք են: Կանանց թիվը շատանում է վարչություններում, հանրային կառույցների աշխատակիցների 40 տոկոսը կանայք են, սակայն մենք դեռ առաջադիմելու տեղ ունենք: Ես համոզված եմ, որ Շոտլանդիան առաջ կգնա այս բնագավառում: Ես կարծում եմ, որ կանանց մասնակցությունը լրացուցիչ արժեք է բերում: Եվ եթե աշխարհին հուզող խնդիրների վերաբերյալ որոշումների կայացման հարցում ավելի շատ լիներ կանանց մասնակցությունը, հնարավոր է, որ այսքան դժվար իրավիճակում չլինեինք:

-Եվ, իհարկե, Շոտլանդիային վերաբերող ամենակարեւոր եւ ամենաշատ քննարկվող հարցերից մեկը՝ սպասվող անկախության հանրաքվեն: Ինչպիսի՞ն է հասարակության վերաբերմունքն այս խնդրին:
-Շոտլանդիայի համար շատ հետաքրքիր ժամանակներ են: 2014 թ.-ին մենք ունենալու ենք անկախության հանրաքվե: Հասարակության արձագանքը շատ հետաքրքիր է. ցանկություն կա մասնակցելու քննարկումներին, ներգրավված լինելու գործընթացում: Իսկ ինչ կապված է դրական վերաբերմունքի հետ, մենք արձանագրում ենք որոշակի աճ: Հանրաքվեի ժամկետը հայտարարելուց հետո, վերջին շաբաթների ընթացքում, ըստ հարցումների մենք նկատեցինք կողմնակիցների թվի աճ: Հարցումները ցույց տվեցին, որ անկախության կողմնակիցները 51 տոկոս են կազմում: Սա դեռևս արձանագրված ամենաբարձր ցուցանիշն է: Բազմաթիվ հետաքրքիր քննարկումներ են տեղի ունենալու: Մենք գիտակցում ենք, որ կարող ենք մեր ուրույն տեղն ունենալ աշխարհում: Մենք ուզում ենք մեր լուծումներն առաջարկել կլիմայի փոփոխության բնագավառում, ջրի մատակարարման և այլ խնդիրներում, որտեղ Շոտլանդիան ունի իր ինքնուրույն փորձը: Մենք կարծում ենք, որ մեր փորձով կարող ենք օգտակար լինել աշխարհին: Եվ կուզենայինք կիսել մեր փորձը` լինելով աշխարհի մոտ 200 անկախ պետություններից մեկը: Մենք եղել ենք անկախ եւ կլինենք անկախ:

-Մինչ մեր հանդիպումը գաղափար ունեի՞ք Հայաստանի մասին: Ի՞նչ առնչություններ են եղել հայերի կամ Հայաստանի հետ:
-Շոտլանդացիները հետաքրքիր են նաև նրանով, որ տարբեր ժամանակների ընթացքում տարածվել են ամբողջ աշխարհով մեկ: Եվ չնայած նրան, որ պատմական կապերը շատ կարեւոր են՝ մենք նաեւ ցանկանում ենք ժամանակակից կապեր եւ շփումներ հաստատել աշխարհի տարբեր ազգերի հետ: Մշակույթը նման շփումների լավագույն միջոցն է: Կարծում եմ, որ հայերը նույնպես, մեզ նման հասել են երկրագնդի տարբեր ծայրեր` սփռվել աշխարհով մեկ: Չնայած ես երբեք Հայաստան չեմ այցելել, իմ բազմաթիվ ճանապարհորդությունների ժամանակ, ամբողջ աշխարհով մեկ հանդիպել եմ շատ հայերի: